چنانچه از حضرت رسول صلّى اللّه عليه و آله منقول است كه : مؤمن عيبى را از خود نفى نمىكند مگر آنكه عيب ديگر بر او ظاهر مىشود . و بايد پيوسته در مقام محاسبهء نفس خود باشد ، و داند روزى خواهد بود كه حساب اعمال او بكنند ، پس در اين روز حساب خود را با خود درست كند ، و جواب پرسش را مهيّا كند ؛ زيرا كه خود را غافل كردن براى رفع محاسبهء آخرت فايده نمىدهد ، از بابت مرغى كه چون مىروند آن را شكار كنند چشم خود را برهم مىگذارد . و بدان كه اين عمر سرمايه‌اى است كه به آن سعادت ابدى تحصيل مىتوان نمود ، پس در هر روز حساب بگيرد از نفس خود كه هر دقيقه را صرف چه‌كار كرده ، اگر صرف طاعتى كرده سودمند ابد شده ، و اگر صرف معصيتى كرده زيان‌كار ابد شده ، و اگر صرف هيچ‌يك نكرده سرمايه را تلف و ضايع كرده و به دزد شيطان داده ، پس در صورت اوّل او را تحسين نمايد و ترغيب به زيادتى آن بكند ، و در صورت دوم و سوم آن را ملامت و آزار كند ، و هر قدر كه مقدور باشد از آن تاوان بگيرد ، و به توبه و انابه و تدارك آنچه فوت شده به مايهء باقىمانده اگرچه تدارك گذشته نمىباشد ، زيرا كه هر زمانى را بهره‌اى است از اعمال خير ، پس عملى كه در آن زمان كنى حقّ آن زمان داده‌اى ، و گذشته از كيسه‌ات رفته است ، و اگر قبول نكند با او مجادله و مجاهده كنى ، و به تفكّرات صحيح و تذكّر آيات و اخبار و وعيد او را رهوار گردانى كه آدمى به مثابهء اسب كور چموش سركشى است كه در صحرائى رود كه چندين چاه در هر قدمى در جانب چپ و راست راه بوده باشد ، اگر يك لحظه از آن غافل شدى وقتى خبر مىشوى كه خود را در قعر چاه ضلالت مىبينى . چنانچه به سند معتبر از حضرت امام موسى كاظم عليه السّلام منقول است كه فرمود : از ما نيست كسى كه محاسبهء خود نكند هر روز ، پس اگر عمل خيرى كرده باشد از خدا